Home > Autobus > Stadsbus > Series > Serie 48 (321-364)

Gemeentevervoerbedrijf Amsterdam - Serie 321-364

Serie: 321-364
Type: Standaardbus CSA-1
Aantal: 44 Stuks
Fabrikant: DAF - Leyland - Den Oudsten en zn., Woerden
Chassistype: SB 200-DO 554
Motortype: DAF - Leyland O 680 : 6-cilinder dieselmotor
Lengte: 11.520 mm
Breedte: 2.500 mm
Hoogte: 3.165 mm
Instaphoogte: 1.320 mm + 2 instaptreden
Breedte deurbladen: 2x 1200 mm(voor- en middendeur)
Breedte deurbladen: 1x 850 mm(achterdeur)
Wielbasis: 5.540 mm
Vooroverhang: 2.670 mm
Achteroverhang: 3.310 mm
Motorvermogen: 118 kW (164 pk)
Ledig gewicht: 9.090 - 9.280 kg
Maximale gewicht: 16.300 kg
Versnellingsbak: Voith Diwabus 200 S (automatische 2-versnellingsbak)
Passagiersindeling: 33-56/58(zie tabel)
Nieuwprijs: Hfl. 84.000,-

De serie was van de eerste verschijningsvorm(1966-1970) in wijnrode/grijze kleur met donkergrijs interieur met donkerrode stoelen (Postma stadsmeubel interieur), hoog doorgetrokken zijruiten, een DOL-motor, klein motorluik, vlak stuurwiel én ronde koplampen en achterlichten. Verder was de serie geheel voorzien van witte C4-standaardcijfers. In het voorfront was een klepje aangebracht om makkelijker bij bepaalde attributen, zoals de ruitenwissermotor te kunnen komen. Verder waren de wagens nog voorzien van stalen beplating. De 321 had als enige van de serie binnenin op de voorlijnfilmkast nog het goudgele cijfertype, terwijl de rest ook hier standaardcijfers hadden staan.

De 321 kwam als eerste van de serie op 04-06-1967 in de lijndienst(op lijn 15).

Begin 1968 werd de zit/staanplaatsindeling van de 357-364 gewijzigd in 33-58. Eind 1968 werd de gehele serie wederom aangepast en kregen nu allen 33-56.

In het voorjaar van 1969 werd de 357 bij wijze van proef voorzien van vandalismebestendige stoeltjes en banken, met behoud van de achterbank. De stoelen werden zodanig vernieuwd, dat deze nu van nieuwe uiterst dunne zittingen werden voorzien, die in een boogje liepen, zodat een soort dubbele verbonden kuipstoel ontstond. Verder waren de stoeltjes en banken bovenop voorzien van een hoofdsteuntje in de vorm van een banketstaaf.

In juli 1969 werd in Noord de 357/36 zwaar beschadigd bij een botsing met een vrachtauto. Op 31-07-1969 ging de bus voor herstel naar de HTM in Den Haag. Na herstel bij het Haagse collega-vervoerbedrijf kwam hij hier in Amsterdam weer in september 1969 terug in dienst.

Eind januari 1970 liep de 342 zware botsschade op. Ook hij werd door de Haagse monteurs hersteld en ging daartoe op 03-02-1970 naar de Hofstad. Na herstel kwam hij terug en weer in dienst.

Op 30-08-1970 werd de 354 bij wijze van proef in andere kleuren geschilderd. Na de proeven in de Centrale Werkplaats in Garage West ging de bus op 23-09-1970 naar de Centrale Werkplaats Tram aan de Tollensstraat. Op 30-10-1970 ging hij terug naar de CW-Bus en kreeg zijn originele kleurstelling terug. Aansluitend kwam hij in november 1970 weer in dienst.

In 1970 werd de hele serie voorzien van een mobilofooninstallatie. Tevens werd de hele serie omgebouwd tot zelfbedieningsbus(data zie tabel). Hierbij werd bij deur 1 een stempelautomaat geplaatst, waarbij de eerste stoel aan de instapzijde 90 graden werd gedraaid en verder werden boven deur 1, aan de buitenzijde, tegen het dak, borden geplaatst, waarop de passagiers werd duidelijk gemaakt, dat de linker ingang voor abonnementhouders en stempelende passagiers was bedoeld en de rechter toegang voor diegenen die nog een plaatsbewijs moesten kopen. Tenslotte werden dat jaar tevens alle bussen(m.u.v. de 357) voorzien van zonwering.

Op 20-08-1971 liep de 323/36 in de Molenwijk zeer zware botsschade op, waartoe de bus voor herstel teruggestuurd werd naar Hainje te Heerenveen.
Rond 26-11-1971 keerde de 323 terug in de dienst.

In 1971 werd de serie voorzien van 5 reflectoren aan beide zijkanten.

Op 21-05-1973 botste de 348/28 op de Fosfaatweg op een geparkeerde truck met oplegger, beladen met betonnen palen. De botsing vond plaats doordat de buschauffeur verblind werd door de zon. Doordat de betonplaten rechtsvoor de bus binnendrongen werd de bus rechtsvoor zeer zwaar beschadigd, waarbij het dak naar beneden boog. De 348 ging voor herstel naar Hainje in Heerenveen, waar hij een compleet nieuwe voorzijde kreeg met een nieuw type DAF-embleem.
Begin september 1973 kwam hij terug in dienst.

Op 29-08-1973 werd de 353/33 op de kruising IJdoornlaan/Hendrik Cleyndertweg gegrepen door een door rood licht rijdend vehikel, welke de 353 aan het front aardig toetakelde. Ook deze bus moest voor herstel terug naar Hainje en kwam daarna terug in dienst.

In 1973 werden de zelfbedieningsborden vervangen door stickers en werd tevens boven de chaufferusschuifruit een klapraampje aangebracht.

In mei 1975 werden de 351-360 als proef voorzien van VeTag-apparatuur. Vanaf eind mei 1975 werden ze vast ingezet op lijn 35, vanwege de als proef ingerichte verkeersinstallatie Klaprozenweg/Floraweg, welke geschikt was gemaakt om door deze bussen beïnvloedt te worden, waardoor de lichten bij benadering van zo'n bus op groen sprong.

In juni 1975 werd bij wijze van proef bij de 351 op de voorste voordeur zijruitverwarming aangebracht. De proef slaagde, doch werd bij déze bus weer verwijderd, daar het GVB het aanbrengen van zijruitverwarming bij de reeks 301-452 als geldverspilling achtte.

Rond 27-05-1977 werden de 323, 332 en 342 buiten dienst gesteld en opgeslagen in de garage van de NV. ENHABO te Zaandam.
Rond 20-12 resp. rond 30-12-1977 werden ook de 329 en 326 buiten dienst geplaatst in de ENHABO-garage.

Op 26-06-1977 kreeg de 19/33 bij de uitrit van de IJtunnel in Amsterdam-Noord een aanrijding met een personenauto. De 358/35 klapte op zijn beurt achterop de 19 en liep hierbij een zeer zwaar beschadigde voorkant op. De 358 werd terzijde gesteld voor afvoer.

Op 04-08-1977 brandde in de Bijlmermeer het motorgedeelte van de 361/56 uit, waardoor ook deze bus terzijde werd gesteld voor sloop.

De bij de ENHABO buiten dienst gestelde bussen werden in 1978 langzamerhand toch teruggehaald en kwamen weer in dienst, tw.:
de 326 kwam rond 30-01-1978 terug uit Zaandam en aansluitend terug in dienst, rond 21-08-1978 kwam de 323 terug uit Zaandam, gevolgd door de 329 en 342 rond 18-09-1978. De 323 kwam rond 18-09-1989 weer in dienst, gevolgd door de 329 en 342 rond
04-10-1978. Twee dagen eerder was ook de laatste, de 332, teruggekomen uit Zaandam. Hij kwam rond 24-10-1978 als laatste ENHABO-repatriant ook weer terug in dienst.

Op 30-03-1978 werd de 330 met een gescheurd chassis terzijde gesteld.

Op 09-10-1978 werd op het Weesperplein de door rood rijdende 363/56 in de flank gegrepen door tramrijtuig 623/7. Het ongeval ontstond doordat de trambestuurder van schrik het gangwiel de verkeerde kant opdraaide en daarbij dus opschakelde i.p.v. af te remmen. De kop van de tram boorde zich aan de deurzijde ter hoogte van de middendeuren in de bus, waarbij de bus zeer zware schade opliep en terzijde werd gesteld voor afvoer.

Tussen eind maart en eind juli 1979 reed de 333 tijdelijk rond met een Bremshey-bestuurderstoel als proef. De stoel werd hierna overgeplaatst in bus 409 uit de serie 375-527.

In de tweede helft van juni 1979 werd de 352 terzijde gesteld.

Van 08 t/m 14-02-1980 werd de 333 verhuurd aan de NV. ENHABO te Zaandam.

Op 25-03-1980 moest de 's-avonds defect inrukkende 340/15 in de Jan Tooropstraat uitwijken voor een auto en boorde zich daardoor in de halterende 100/19.
De 340 werd hierbij rechtsvoor zwaar beschadigd en ging terzijde voor sloop.

Rond 13-08-1980 bleek bij de in planbeurt binnengenomen 334, nadat de beplating was verwijderd, dat deze bus in zo'n erbarmelijk slechte staat verkeerde, dat herstel te duur zou worden en werd de bus zonder beplating terzijde gesteld voor afvoer.

Op 09-11-1980 werd de 327 met een rotte carrosserie terzijde gesteld. Op 28-11-1980 kwam hij in Garage West in gebruik als magazijn voor de Technische Dienst.

In november 1980 werd de VeTag uit de 351-360(die van de 352 en 358 waren al uitgenomen en opgeslagen) overgeplaatst in de 1-10 uit de serie 1-45.

In 1979-1980 werden de 321-329, 331-351, 353-357, 359, 360, 362 en 364 voorzien van een windvanger bij het chauffeursraam.

Op 03-02-1981 werd de 353 terzijde gesteld, gevolgd door de 335 op 11-05-1981 en de 349 op 15-05-1981.

Op 25 en 26-02-1981 was de 359 verhuurd aan de NV. ENHABO te Zaandam.

Met ingang van de zomerdienst 1981, op 31-05-1981, werden de 321, 324, 325, 328, 331, 332 en 351 terzijde gesteld, gevolgd door de 337 op 04-06-1981.

Op 06-06-1981 werd sloopbus 349 ingezet als voetbalextra. De 344 werd als voetbalbus afgetuigd door de voetbalfans, waarna hij na nog enkele dagen als lesbus te hebben gereden met flinke schade(t.g.v. de voetbalfans) terzijde werd gesteld op 15-06-1981.

Op 08-06-1981 gingen de 343, 350, 357 en 359 terzijde, gevolgd door de 347 op 10-06-1981.

Op 13-06-1981 werd de 350 afgevoerd naar de carrosseriefabriek Hainje BV. te Heerenveen. Daar werd de bus gebruikt voor proeven ter bate van het prototype voor de tweede generatie CSA-bussen. Hierbij kreeg de wagen een nieuwe kop met een bolle B7900-voorruitconstructie. Op 05-03-1982 werd de 350 na de proeven vanaf Hainje afgevoerd naar een sloperij in de Friese regio.

De terzijdestelling van bussen ging verder met de 356 op 25-06-1981, de 345 op 26-06-1981, de 362 en 364 op 27-06-1981 en de
354 op 29-06-1981.

Op 03-07-1981 werd de 355 terzijde gesteld, maar deze werd vanwege materieelproblemen nog twee keer ingezet en wel op
14-07-1981 op lijn 15 en op 17-07-1981 als lesbus. Op 17-07-1981 werden de 336, 338 en 339 terzijde gesteld.

Op 19-08-1981 werden naar aanleiding van de ervaringen met eerdere "voetbalvernielingen" 10 sloopbussen ingezet ten bate van het vervoer van de voetbalfans voor de wedstrijd Ajax-Feijenoord. Van deze 10 sloopbussen waren er 8 stuks uit deze serie,tw.: de bussen 335, 336, 338, 339, 354, 356, 362 en de 364. Het GVB kreeg hier geen spijt van, daar 5 van de 10 bussen compleet werden afgetuigd. Uit deze serie waren de 335, 336, 338 en de 354 het slachtoffer.

Op 21-08-1981 werd de 345 verkocht aan Hotel Silton aan de Sarphatistraat 66 in Amsterdam, welke er een campingbus van wilde maken voor privégebruik.

Eind september 1981 werd sloopbus 339 in een nieuwe kleurenuitvoering geschilderd. De kleurproef was bestemd voor de tweede generatie CSA-bussen. Tevens kreeg hij een nieuw front van het nieuwe type met vierkante dubbele koplampen en voorts kreeg hij groene harde kuipstoelen van het plastic vandaalbestendige type, zoals in de 71 uit de reeks 63-92, in rode uitvoering was toegepast. Aan de achterzijde en de blinde zijde behield hij zijn originele kleuren.
Begin oktober 1981 werd de kleurencombinatie weer gewijzigd, waarbij de onderzijde bordeauxrood werd, de zijkant felrood, de raampartijen en deuren gebroken wit/zeer lichtgrijs en het dak wit.

Vanwege materieelgebrek werd eind september 1981 de 357 weer opgeknapt en op 29-09-1981 in dienst gesteld. Begin oktober gevolgd door de 356, 332 en 331.

Half oktober 1981 werden de 343, 349 en 351 opgeknapt en per 20-10-1981 verhuurd aan de CVD te Nijmegen.

Per 21 resp. 23-10-1981 werden de 332 en 331 verhuurd aan de GVU te Utrecht, waar ze als 32 en 31 op 23 resp. 27-10-1981 in dienst kwamen.

Eind oktober 1981 werden de 337 en 353 opgeknapt. De 337 werd per 04-11-1981 verhuurd aan de CVD te Nijmegen, terwijl de 353 begin november 1981 bij het GVB zelf weer in de dienst terugkeerde. De 4 Nijmeegse huurbussen werden daar voorzien van de plaatselijke CVD-emblemen.

Op 30-12-1981 werd de 362 verkocht aan de GG & GD te Amsterdam, welke de bus door Hainje liet ombouwen tot methadonbus. In maart 1982 kwam hij nummerloos in dienst. In het pinksterweekeinde 29 t/m 31-05-1982 kreeg hij alsnog het nieuwe parknummer 803.

Tussen augustus en november 1981 werden de 322, 323, 326, 329, 333, 341, 342, 346, 348 en 360 bij het elektrotechnisch bedrijf van der Veer in de Amsterdamse Westhaven voorzien van VeTag-apparatuur en een code-control-box voor het klapraampje boven de bestuurdersschuifruit, waardoor dit klapraampje nu niet meer geopend kon worden. In 1979-1981 verloren de 326, 327, 329, 331 en 337 hun klapraampje boven het bestuurderschuifruit.

Op 27-01-1982 gingen in Utrecht de 31 en 32 buiten dienst. Op 28-01-1982 kwamen ze terug naar Amsterdam en op 01-02-1982 kwamen ze met hun originele parknummers 331 en 332 weer in dienst, zij het uitsluitend als lesbus. Eén uitzondering hierop was de 331, die op 17-02-1982 één ochtendspitsdienstje reed op lijn 26. Per 24-02-1982 werd de 332 verhuurd aan de NV. ENHABO te Zaandam.

Medio mei 1982 werd de 327 uit zijn magazijnfunctie ontheven en onttakeld.

Per 03-05-1982 gingen in Nijmegen de 337, 343, 349 en 351 buiten dienst en kwamen op 26-05-1982 terug en werden terzijde gesteld. Met ingang van de zomerdienst 1982, op 23-05-1982, werden bij het GVB de 323, 326, 331, 346, 353, 356 en 357 terzijde gesteld.

Eind juni 1982 werd de 326 opgeknapt en kwam op 30-06-1982 weer in dienst. De 332 daarentegen kwam op 01-07-1982 terug van de ENHABO en ging terzijde.

In de eerste week van augustus 1982 ging de 360 terzijde. In de vierde week van augustus kwam hij toch weer terug in dienst. In de eerste week van september 1982 werden de 323, 343, 349, 351, 353 en 356 weer opgeknapt. De 323 kwam op 08-09-1982 in dienst als groepsvervoer + lijn 47. De andere bussen werden als huurbus aan de NV. ENHABO te Zaandam verhuurd per 10-09-1982.
De 351 en 353 gingen op 08-09, de 349 en 356 op 09-09 en de 343 op 10-09-1982 naar Zaanstad. Tot het begin van de winterdienst op 20-09-1982, werden ze in principe binnengehouden, hetgeen echter niet altijd lukte. Zo reden de 349 en 353 op 15 en 17-09-1982 als personeelsvervoer(PVV), de 356 reed als PVV op 17-09-1982 en op stadslijn 82/84 op 18-09-1982. Op 20-09-1982 kwamen ze dan echt in dienst,tw.: 343 en 349 op lijn 97, 351 op lijn 94S, 353 op lijn 91 en de 356 op stadslijn 82/84.

Op 21-09-1982 werd ook de 346 weer binnengenomen voor een opknapbeurt en kwam op 24-09-1982 in dienst op lijn 23.

Op 29-09-1982 werd de 337 verkocht aan de GG & GD te Amsterdam en kwam na ombouw tot methadonbus bij Hainje in dienst onder het nummer 805 in december 1982.

Op 20-10-1982 werd de 357 verkocht aan de Stichting MUSA te Amsterdam, die de bus aansluitend in blauw/grijs omschilderde, in de trant van de oude bussen in de jaren 1950. Bij de Museumbusorganisatie werd de bus omgebouwd tot rijdende informatie- en verkoopstand.

Op 21-10-1982 reed de 342, welke in Zaandam zat ingedeeld voor de GVB-lijnen 42 en 47, in de middag tijdelijk gebruikt door de ENHABO als Personeelsvervoer.

Op 28-10-1982 kwam de 349 terug van de ENHABO en werd terzijde gesteld. Op 16-11-1982 gevolgd de 356.

Op 12-11-1982 werd de 341 terzijde gesteld. Begin december 1982 werd de 348 opgelegd. Begin december 1982 werden de 323, 326 en 333 gedegradeerd tot les- en spitsritjes. De 333 ging op 10-12-1982 terzijde. De 323 en 326 bleven nog tot eind december 1982 resp. begin januari 1983 dienstvaardig en gingen toen buiten dienst. De 323 en 326 kwamen echter nog in januari 1983 beiden weer terug in dienst. Na enkele ritten als lesbus te hebben gereden, werden de beide bussen op 13-01-1983(323) en 21-01-1983(326) terzijde gesteld.

Per 24-12-1982 werden de 329, 360 en de opgelegde 348 verhuurd aan de NV. ENHABO te Zaandam. Zij kwamen respectievelijk in dienst op: 27-12-1982(lijn 81), 24-12-1982(PVV) en 27-12-1982(lijn 94S). Hierdoor konden de 351 en 353 op 27 resp. 24-12-1982 terug naar het GVB en gingen terzijde.

Per 27-12-1982 werd ook de 342 verhuurd aan de NV. ENHABO te Zaandam en kwam daar gelijk in dienst op lijn 94S. De 322 werd verhuurd aan de ENHABO per 29-12-1982 en kwam de volgende dag in dienst als PVV.

Op 01-02-1983 ging de 346 officieel terzijde, maar keerde op 07-02-1983 toch weer terug in de dienst(lijn 23).

Op 06-04-1983 keerde de 322 terug van de ENHABO. Aangezien de ENHABO in 1983 zelf een nieuwe 322 had gekregen, bracht dit veel verwarring als de eigen 322 ook binnenstond voor zowel het rijdend als technisch personeel, waarbij zelfs wel eens de verkeerde 322 werd meegenomen op een dienst die voor de andere 322 was bedoeld. Hierdoor werd de bus bij het GVB omgeruild voor een ander exemplaar(de 379). De 322 reed zijn laatste rit bij de ENHABO op 06-04-1983 op lijn 92.

Op 04-05-1983 reed in de Marnixstraat, ter hoogte van perceel 81, een personenauto achterop de stilstaande 346/18. De bus liep lichte schade op, waarbij tevens een leiding werd geraakt. De bus, die eigenlijk al buiten dienst hoorde te staan, werd hierdoor definitief terzijde gesteld.

Op 27-05-1983 kwamen de 329, 342 en 360 terug van de ENHABO. De 343 en 348 kwamen op 30-05-1983 retour uit Zaanstad. De 360 kwam bij het GVB weer in dienst,terwijl de anderen werden terzijde gesteld.

Met ingang van de zomerdienst 1983, op 01-06-1983, werd de 322 terzijde gesteld. Eén dag later ging de 360 als laatste van de serie ook terzijde voor afvoer.

In augustus 1983 werd de 342 weer opgeknapt en op noodreserve geplaatst. Doch hij werd niet meer ingezet.

In ruil voor de NINT-Bus 110 werd de 357 van de MUSA op 18-03-1988 weer GVB-eigendom en op 06-04-1988 vanaf het GVB afgevoerd naar sloperij Onne van der Stadt te Zaandam.

 

                 

Traminfo.nl © 2003-2023 | Contact  | Colofon | Disclaimer | Links