GVB 20, Lijn H, Amstelveenseweg, 2 november 1946
Foto: P.H. Kiers

Home > Autobus > Stadsbus > Series > Serie 18 (19-23)

Gemeentetram Amsterdam - Serie 19-23

Serie:
19-23
Type: Autobus
Aantal: 5 Stuks
Fabrikant: Magirus-Deutz A.G. - Werkspoor, Zuilen
Chassistype: M 1007
Motortype: 4-cilinder oliemotor
Bouwjaar: 1931
Lengte:
Breedte:

Hoogte:
Wielbasis:
Motorvermogen:
Ledig gewicht:

Maximale gewicht:
Versnellingsbak:

Passagiersindeling: 34-4
Nieuwprijs: Hfl. 17.375,-





Om ouder materieel te vervangen werd in 1931 wederom nieuw materieel besteld. Op 11 april ontving de wethouder het voorstel om wederom 10 bussen te kopen, namelijk 5 chassis Magirus á fl. 10.775,- per stuk en 5 chassis Saurer á fl. 10.850,- per stuk met 5 carrosseriën van Werkspoor á fl. 6.700,- per stuk en 5 van Verheul á fl. 5.425,- per stuk. De laatstgenoemden zouden toch door Werkspoor gebouwd worden(nu 10 á fl. 6.600,- per stuk). Deze serie behandeld de Magirus/Werkspoor-bussen, die wederom naar beneden aansluitend op de reeds bestaande Magirus genummerd vanaf 24 werden.

De bussen kregen de nummers 19-23. De aflevering vond nog in 1931 plaats. Deze serie was voorzien van een 4-cylinder oliemotor.

In 1935-1937 werden bij diverse busseries de bestaande benzine/oliemotoren vervangen door de efficiëntere dieselmotor. Hiertoe werden Kromhout Gardner-motoren ingebouwd, waarbij de 23 in 1935 en de 19-22 in 1936 van zo'n motor werden voorzien. Het betrof een 4 cylinder Kromhout 4LW-motor met 68 pk(bij 1700 toeren). Verder werd in 1935 de plaatsindeling, ofwel de capaciteit, aangepast tot 32-12.

In 1940 werden enige wagens gevorderd voor de strijd tegen de Duitsers, waarbij aan een aantal bussen (oorlogs)schade was ontstaan. Van deze serie betrof dit de bussen 21 en 23, die gelukkig slechts van zeer geringe aard was.

Het aantal aanwezige autobussen was ook voor het uitbreken van de oorlog al vrij hoog, een aantal Magirus/Saurer-wagens was reserve, waarbij het de vraag was of deze ooit nog nodig zouden zijn. In het gehele jaar 1940 reden de 19 en 21-23 geheel niet in de dienst. Ook in 1941 deed alleen de 20 dienst.

Door de Duitse Wehrmacht werd in juli 1942 een groot aantal autobussen gevorderd: 30 stuks. Dit betekende nog niet dat deze wagens meteen voortdurend bij de bezetter bleven; dat zou pas in een later stadium gebeuren. Het betrof in hoofdzaak Magiruswagens (die in feite reeds lang buiten dienst stonden), waarbij van deze serie de bussen 21-23 tot deze vordering toebehoorden. Van alle Magirus-wagens waren dus slechts overgebleven de 9, 19 en 20. De laatste twee exemplaren waren dus uit deze serie. In 1942 had overigens de 23 in het geheel niet gereden. Veel van de in beslag genomen bussen verdwenen in 1943 daadwerkelijk uit het bedrijf.
De Waffen SS Panzerjäger berichtte dat op 8 februari de 22 en 23 naar Ede waren gegaan, terwijl de Wehrmachtsbefehlhaber op
11 juni schreef dat de 21 was toegewezen aan het Ersatz Panzer Jäger Ausbildungs-Abeteil 2.

Enige bussen werden gebruikt om defecte wagens weg te slepen; hiervoor waren er drie nodig, namelijk voor de garages Oost en Noord en voor de werkplaats; deze werden in 1943 omgebouwd voor persgas (cylinders op het dak), het betrof de 19(in augustus omgebouwd), de 20(in september) en uit een andere serie de 42.

De hierboven genoemde aan de Panzerjäger toegewezen bussen keerden toch weer deels even terug naar de Gemeentetram. Zo werd de 21 op 16 augustus naar Hilversum geleverd, terwijl op 04-09-1943 de 22 en 23 naar Ede vertrokken. De Panzerjäger berichtte later dat de Hilversumse wagens, waaronder dus de 21, op die 16e augustus waren verkocht.

Na de capitulatie werd bus 23 die bij de gasfabriek Ijmuiden stond op 19 augustus 1945 opgehaald, waarna Bureau Krijgsbuit hierover het GVB een boze brief schreef, dat zij het het bedrijf dit kwalijk namen, dat de bus was weggehaald zonder hun voorkennis. De 21 en 22 werden niet meer teruggevonden en als oorlogsverlies uit het bestand afgevoerd.

Vanaf 6 juli 1945 werd door de Militaire Commissaris van de Provincie Noord-Holland een viertal autobussen gevorderd voor het mijnwerkersvervoer in Limburg. Uit deze serie betrof dit de wagens 19 en 20. Op 2 april 1946 keerde de 19 als voorlaatste en op
3 mei 1946 kwam de 20 als laatste terug uit Limburg.

Van 13 mei t/m 8 augustus 1946 werd de 23 voor enige tijd verhuurd aan de streekvervoersmaatschappij N.B.M.

In verband met gebrek aan glas was bij bus 20 in 1946 één of meer ruiten vervangen door houtvezelplaat.

Voor Schipholpersoneel reden GVB-bussen tussen Museumplein en Schiphol (dus op hetzelfde traject als in de oorlog op bevel van de bezetter); o.a. werd hiervoor de 23 gebruikt in januari 1949. Hiervoor werd de 23 op 31 januari 1949 voor dit doel verkocht aan Gemeentehandelsinrichtingen, afdeling Luchthaven Schiphol; de bus reed toen met het provinciale kenteken GX 2766. Eind maart volgde de 125, ter vervanging van de 23, die bij het GVB terugkeerde.

In 1949 werden de resterende 19, 20 en 23 afgevoerd naar autosloperij 't Centrum aan het Teerplein 2 in Amsterdam, die de bussen 20 en 23 op de Prins Hendrikkade bij het Damrak te koop plaatste in augustus/september. Magirus 19 werd zonder motor verkocht aan deze sloperij.

Provinciaal    Dieselmotor  Indeling TIJDENS DE TWEEDE WERELDOORLOG       Na W.O.-2
Busnr. Aflevering In Dienst Op Lijn   Kenteken Chassisnummer Motornummer Carrosserienummer Zit/Staanplaatsen Gewicht Gevorderd op Gevorderd naar Teruggevonden op Buiten Dienst Afvoerdatum Afvoer naar
  19       -    -1931       -    -1931         G81374 C43288-13        7970              U15-30     34/4           kg                 ---         ---             ---   31-01-1949     -08-1949 sloperij 't Centrum, Amsterdam
  20       -    -1931       -    -1931         G81375 C43288-15        7969              U15-31     34/4           kg                 ---         ---             ---   31-01-1949     -08-1949 sloperij 't Centrum, Amsterdam
  21       -    -1931       -    -1931         G81376 C43288-11        7968              U15-32     34/4           kg 16-08-1943     Hilversum             ---   13-07-1942     W.O.-2 "gevorderd door de Duitsers"
  22       -    -1931       -    -1931         G81377 C43288-14        7967              U15-33     34/4           kg 04-09-1943     Ede             ---   13-07-1942     W.O.-2 "gevorderd door de Duitsers"
  23       -    -1931       -    -1931         G81378 C43288-12        7966              U15-34     34/4           kg 04-09-1943     Ede       19-08-1945   31-01-1949     -08-1949 sloperij 't Centrum, Amsterdam









                 






Traminfo.nl © 2003-2015 | Contact  | Colofon | Disclaimer | Links